Кога економистите почнуваат да зборуваат за рецесија, повеќето луѓе прво помислуваат на отпуштања, намалување на платите и затворање на компании.

Сепак, рецесијата не започнува преку ноќ. Пред да биде прогласена, често има знаци што граѓаните можат да ги забележат во секојдневниот живот.

Токму затоа прашањето дали американската економија е загрозена од рецесија е повторно во фокусот на економистите.

Често се слуша дека една земја е во рецесија штом нејзиниот БДП паѓа два квартала по ред.

БДП покажува колку стоки и услуги се произведуваат во една економија. Ако неговата вредност се намали, тоа може да биде знак дека економијата слабее. Но, економистите не гледаат само на таа бројка.

Тие исто така ја набљудуваат вработеноста, приходите на граѓаните, потрошувачката, производството и деловната активност.

Националното биро за економски истражувања на САД ја опишува рецесијата како значителен пад на економската активност што се шири низ целата економија и трае подолго од неколку месеци.

Затоа не може да се каже дека рецесијата започнала само врз основа на еден податок.

Како обичниот човек прво ја чувствува рецесијата?

Најчесто преку работата и паричникот.

Кога компаниите забележуваат дека луѓето купуваат помалку, почнуваат да бидат повнимателни. Може да го одложат купувањето нова опрема, да создадат помалку работни места или да ги прекинат плановите за проширување.

На почетокот, можеби нема да има големи отпуштања. Но, луѓето почнуваат сè потешко да наоѓаат работа, особено ако штотуку завршиле училиште или сакаат да ја сменат компанијата. Ако ситуацијата се влоши, ќе има намалување на бројот на вработени.

Тогаш проблемот повеќе не е само во компаниите.

Луѓето кои ги губат своите работни места трошат помалку пари. Помалата потрошувачка значи помалку работа за другите компании, па тие дополнително можат да го намалат производството и вработеноста. Така проблемот се шири низ економијата.

Првиот знак може да биде - помалку нови работни места

Затоа економистите не чекаат масовно да започнат отпуштањата за да заклучат дека се случува нешто лошо. Тие внимателно следат колку нови луѓе вработуваат компаниите.

Ако бројот на нови работни места се намалува со месеци, тоа може да биде знак дека компаниите очекуваат послаба побарувачка. Ова е особено важно за граѓаните.

Бидејќи дури и ако невработеноста сè уште не се зголемила, чувството на пазарот на трудот веќе може да се промени. Потешко е да се најде работа, на компаниите им треба подолго време да изберат кандидати, а платите растат побавно.

Што се случува кога граѓаните почнуваат да штедат?

Друг важен знак е потрошувачката. Кога луѓето имаат доверба во иднината, полесно е да се одлучат за повисоки трошоци. Купуваат автомобил, реновираат стан, патуваат или земаат кредит.

Кога стануваат вознемирени, нивното однесување се менува. Почнуваат да го одложуваат она што не е потребно.

Ако автомобилот е стар, можеби ќе го вози уште една година. Ако планирале реновирање, можат да го одложат. Наместо во ресторани, почесто ќе јадат дома, пренесува Bizportal.rs.

foto freepik.com